Румен Радев истеъфога кетяпти: Болгарияда сиёсий бўрон кучайди

Болгария президенти Румен Радев истеъфога чиқиш нияти борлигини очиқ эълон қилди. Душанба, 19 январ кечқурун у халққа телевизион мурожаат билан чиқиб, бу чиқишини “мамлакат президенти сифатида сўнгги мурожаат” деб атади. Давлат раҳбари ўз сўзларида 20 январ куни истеъфо тўғрисидаги аризани расман топширишини маълум қилди.

Расмий тартибга кўра, президентнинг истеъфо ҳақидаги илтимоси Конституциявий судда кўриб чиқилиши керак. Суд қарор чиқаргунча Радев ўз ваколатлари доирасида ишлашни давом эттиради. Агар истеъфо қабул қилинса, президентлик вазифалари вице-президент Илияна Йотовага ўтади.

Радев мурожаатида Йотова ҳақида алоҳида тўхталиб, уни “президент вазифасини муносиб адо этувчи” сифатида кўришини билдирди ва унга ишонч билдирди. Давлат раҳбари жамиятга ҳам руҳий чақириқ билан мурожаат қилди: олдинда мамлакат келажаги учун жавобгарлик ва кураш турганини таъкидлаб, бу йўлда “муносиб, руҳлантирилган ва собитқадам инсонлар” билан бирга бўлишга ишонишини айтди.

Маълумот ўрнида, Румен Радев 2017 йилдан бери Болгария президентлиги лавозимини кетма-кет икки муддат давомида эгаллаб келаётган эди. Унинг истеъфо ҳақидаги баёноти эса мамлакатда декабр ойидан бери кучайган норозилик намойишлари фонида янгради.

Намойишларнинг авж олишига ижтимоий тармоқларда тарқалган бир нечта видеолар сабаб бўлгани айтилмоқда. Улардан бирида ҳукмрон коалиция депутатлари “Лукойл”нинг маҳаллий активлари билан боғлиқ қонунни атиги 26 сония ичида қабул қилгани акс этган. Яна бир видео эса тушлик танаффусида ўтган, баҳсли бюджет лойиҳаси бўйича овоз бериш жараёнини кўрсатган. Мазкур ҳолатлар жамоатчиликда “қонунчилик тезкорлиги” ортида шаффофлик йўқолаяпти, деган эътирозларни янада кучайтирган.

Эслатиб ўтамиз, 11 декабр куни намойишлар энг юқори нуқтага чиққан пайтда Болгария бош вазири Росен Желязков истеъфога чиққан эди. Шу ортиқча босим ва сиёсий кескинлик муҳитида маҳаллий ОАВ Радевнинг президентликдан кетиши ортида яна бир эҳтимолий режа борлиги ҳақида ёзмоқда: у ўз сиёсий партиясини тузиши ва шу йил ўтиши керак бўлган муддатидан олдинги парламент сайловларида иштирок этиши мумкин.

Қисқаси, Болгариядаги сиёсий саҳна яна бир катта бурилиш остонасида. Агар истеъфо тасдиқланса, вице-президент Йотова давлат раҳбарлиги вазифаларини қўлга олади, мамлакат эса намойишлар ва эҳтимолий сайловлар фонида янги босқичга кириб боради.