ΕΚΤ: Προχωρά σε αύξηση επιτοκίων από την ερχόμενη Πέμπτη

Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα αναμένεται να αυξήσει το βασικό επιτόκιο αποδοχής καταθέσεων κατά 25 μονάδες βάσης, φτάνοντας στο 2,5% την ερχόμενη Πέμπτη, σε μια συγκυρία όπου το αδιέξοδο στη σύγκρουση ΗΠΑ και Ιράν συνεχίζεται και οι τιμές των καυσίμων σημειώνουν έντονη άνοδο. Πρόκειται για τη δεύτερη αύξηση εντός του έτους, μετά την αντίστοιχη του Ιουνίου.

Η αγορά έχει ήδη προεξοφλήσει αυτή την εξέλιξη, όπως δείχνει η πορεία του euribor τόσο τριών μηνών όσο και ενός μήνα, τα οποία χρησιμοποιούνται για τον υπολογισμό των δόσεων στα δάνεια κυμαινόμενου επιτοκίου. Το Euribor τριών μηνών κινήθηκε στα μέσα της εβδομάδας στο 2,65%, από 2,46% στις αρχές Αυγούστου και 2,31% στις αρχές Ιουλίου. Μικρότερη ήταν η άνοδος του Euribor ενός μήνα, που αυξήθηκε στο 2,30% από 2,24% και 2,20% αντίστοιχα.

Το σήμα για τη νέα αύξηση έδωσε, όπως και τον Ιούνιο, η Ιζαμπελ Σνάμπελ, μέλος του Εκτελεστικού Συμβουλίου της ΕΚΤ. Τόνισε πως ο πληθωρισμός είναι πιθανό να παραμείνει πάνω από τον στόχο του 2% για μεγάλο διάστημα, λόγω της επίδρασης της διαμάχης στα Στενά του Ορμούζ στις τιμές ενέργειας, αλλά και της καλύτερης πορείας της οικονομίας από το αναμενόμενο.

Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της Eurostat, ο πληθωρισμός στην Ευρωζώνη αυξήθηκε στο 3,3% τον Αύγουστο σε ετήσια βάση, από 2,9% τον Ιούλιο, ενώ ο δομικός πληθωρισμός – εξαιρουμένων ενέργειας και τροφίμων – υποχώρησε ελαφρά στο 2,4% από 2,5%. Η επικρατούσα άποψη στην κεντρική τράπεζα είναι ότι οι τιμές ενέργειας θα επηρεάσουν περαιτέρω τις τιμές προϊόντων και υπηρεσιών, αν δεν αυξηθούν τα επιτόκια. Ιδιαίτερη προσοχή δίνεται στην τιμή του φυσικού αερίου (TTF) στην Ευρώπη, που ξεπέρασε τα 70 ευρώ ανά μεγαβατώρα την προηγούμενη εβδομάδα, τα υψηλότερα επίπεδα από τα τέλη του 2022, όταν η Ευρωπαϊκή Ένωση είχε διακόψει απότομα τις εισαγωγές ρωσικού αερίου.

Η τιμή του TTF στις αρχές του 2026 ήταν μόλις 27 ευρώ, γεγονός που δείχνει υπερδιπλασιασμό. Για την ΕΕ, η επίδραση της αύξησης στις τιμές του φυσικού αερίου θεωρείται σημαντικότερη από την άνοδο της τιμής του πετρελαίου, η οποία κυμάνθηκε κοντά στα 95 δολάρια το βαρέλι την περασμένη εβδομάδα, από 60 δολάρια στις αρχές του 2026. Με τη χωρητικότητα των αποθηκών φυσικού αερίου στην ΕΕ να παραμένει σχετικά χαμηλή – στο 65% έναντι 82% κατά μέσο όρο την τελευταία πενταετία – παραμένει ο κίνδυνος διατήρησης ή και περαιτέρω αύξησης των τιμών, εάν δεν εκτονωθεί η κρίση στη Μέση Ανατολή και ο χειμώνας στην Ευρώπη είναι βαρύς.

Στην προοπτική αύξησης των επιτοκίων αναφέρθηκε και ο πρόεδρος της γερμανικής κεντρικής τράπεζας, Γιόαχιμ Νάγκελ. Όπως δήλωσε, «Οι αγορές προεξοφλούν, με πιθανότητα πάνω από 95%, ότι θα αυξήσουμε τα επιτόκια στη συνεδρίαση του Σεπτεμβρίου και θα έλεγα ότι οι αγορές έχουν μία μάλλον καλή κατανόηση για το πώς είναι πιθανό να αντιδράσουμε σε αυτό το στάδιο», αποφεύγοντας να τοποθετηθεί για ενδεχόμενες μελλοντικές αυξήσεις και παραπέμποντας στην πάγια θέση της ΕΚΤ για λήψη αποφάσεων βάσει των διαθέσιμων στοιχείων. Οι επενδυτές, πάντως, αναμένουν ακόμη μία αύξηση των επιτοκίων από τον Δεκέμβριο έως την Άνοιξη.

Η ΕΚΤ ήταν η πρώτη από τις μεγάλες κεντρικές τράπεζες που προχώρησε σε αύξηση επιτοκίων λόγω του πολέμου στο Ιράν, ωστόσο ενδέχεται να ακολουθήσει και η αμερικανική κεντρική τράπεζα (Fed). Ο πρόεδρός της, Κέβιν Γουόρς, ανέφερε ότι ο πληθωρισμός στις ΗΠΑ – που έτρεχε με ετήσιο ρυθμό 3,4% τον Ιούλιο – παραμένει υψηλός και αν δεν μειωθεί, «έχουμε δουλειά να κάνουμε», αφήνοντας να εννοηθεί πιθανή αύξηση επιτοκίων. Το βασικό επιτόκιο της Fed διαμορφώνεται στο εύρος 3,50% έως 3,75%, υψηλότερο από της ΕΚΤ.