Ενέργεια, καύσιμα και πρώτες ύλες πυροδοτούν ανατιμήσεις

H ηλεκτρική ενέργεια, τα καύσιμα και οι πρώτες ύλες«καίνε» τις επιχειρήσεις και «φουντώνουν»την ακρίβεια στην αγορά με σχεδόν τρεις στις δέκα να δηλώνουν ότι πρόκειται να προχωρήσουν σε αυξήσεις έως το τέλος του έτους.

Η μεσοσταθμική αύξηση που επιβάρυνε τις επιχειρήσεις για το πρώτο εξάμηνο του έτους υπολογίστηκε σύμφωνα με την έρευνα για το οικονομικό κλίμα των επιχειρήσεων του Ινστιτούτου Μικρών Επιχειρήσεων-ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ στο 26% για την ηλεκτρική ενέργεια, στο 27,8% για τα καύσιμα και στο 24,8% για τις πρώτες ύλες και προμήθειες, επιβαρύνσεις που θα περάσουν στην αγορά αν δεν υπάρξουν άμεσα παρεμβάσεις από την πολιτεία.

Η εκτόξευση των τιμών της ενέργειας έχει δημιουργήσει ένα γαϊτανάκι επιπτώσεων σε όλο το φάσμα της εφοδιαστικής αλυσίδας και παρά τα μέτρα της κυβέρνησης το προηγούμενο διάστημα, επιχειρήσεις και νοικοκυριά ασφυκτιούν οικονομικά.

Καθώς το καλάθι των νοικοκυριών δεν αφορά μόνο τα τρόφιμα, αλλά και υπηρεσίες και άλλα προϊόντα, οι οκτώ στις δέκα επιχειρήσειςλένε ότι τα μέχρι σήμερα κυβερνητικά μέτρα για την αντιμετώπιση της ακρίβειας είναι ανεπαρκή και αναμένουν περαιτέρω παρεμβάσεις από το βήμα της ΔΕΘ για να μπορέσουν να συγκρατήσουν τις τιμές.

Μάλιστα, μία ημέρα μετά την έναρξη της Εθνικής Συμφωνίας Μείωσης Τιμών σε βασικά είδη του σουπερμάρκετ, την έντονη ανησυχία για την πορεία του ενεργειακού κόστους και τις επιπτώσεις του στη βιοτεχνική αρτοποιία εξέφρασε η Συντεχνία Αρτοποιών Αθηνών, προειδοποιώντας ότι οι αυξημένες επιβαρύνσεις στις επιχειρήσεις δυσχεραίνουν σημαντικά την προσπάθεια συγκράτησης της τιμής του ψωμιού.

Ντόμινο αυξήσεων

Ενδεικτικό της δυσχερούς κατάστασης είναι, σύμφωνα με στοιχειά του ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ, πως το λειτουργικό κόστος παραμένει ο κυριότερος επιβαρυντικός παράγοντας στη διαμόρφωση των τιμών, καθώς σε σύγκριση με το 2025 το 73,3% των επιχειρήσεων πληρώνει ακριβότερα την ηλεκτρική ενέργεια, το 73,2% τα καύσιμα και το 77,5% τις πρώτες ύλες και προμήθειες που έχει ανάγκη. Μέχρι σήμερα η επιβάρυνση αυτή φαίνεται ναμετακυλίεται εν μέρει στις τιμές, καθώς το 40,3% των επιχειρήσεων δηλώνει ότι προχώρησε σε ανατιμήσεις έναντι μόλις του 7,2% που τις μείωσε. Η συνεχιζόμενη  ακρίβεια οδήγησε το 40,3% των μικρών και πολύ μικρών επιχειρήσεωννα προχωρήσουν, όπως λένε, σε αυξήσεις τιμών προϊόντων και υπηρεσιών το πρώτο εξάμηνο του 2026.

Ως ενδεδειγμένη λύση κατά της ακρίβειας, το 54,3% των επιχειρήσεων εκτιμά ότι ενδεχόμενη μείωση συντελεστών ΦΠΑ θα επέφερε μειώσεις τιμών σε προϊόνταή υπηρεσίες, ενώ το 23,4% των επιχειρήσεων εκτιμά ότι μια μείωση του ΦΠΑ θα συγκρατούσε τις τιμές. Σε κλαδικό επίπεδο αύξησε τιμές το 44,9% των επιχειρήσεων στο εμπόριο, ενώ τις μείωσε το 9%, το 41,4% στη μεταποίηση – βιοτεχνία (τις μείωσε το 7,7%) και το 36% των επιχειρήσεων στον τομέα των υπηρεσιών αύξησε τις τιμές και τις μείωσε μόλις το 5,1%.

Νέες ανατιμήσεις

Την ίδια ώρα, ανησυχητικές είναι οι προβλέψεις των επιχειρήσεων και για τους επόμενους μήνες, καθώς σχεδόν τρεις στις δέκα (27,2%) προβλέπουν αυξήσεις μην μπορώντας να τις απορροφήσουνκαι μόλις το 5,5% εκτιμά ότι θα προχωρήσει σε μειώσεις.

Εάν επιβεβαιωθούν οι προβλέψεις, το άθροισμα των επιχειρήσεων που θα έχει κάνει ανατιμήσεις έως το τέλος του 2026 μπορεί να ανέλθει ακόμα και στο 67,5%, δηλαδή σχεδόν επτά στις δέκα.

Η κατάσταση αυτή δημιουργεί πίεση σε επιχειρήσεις και νοικοκυριά με την ζήτηση να εμφανίζεται μειωμένη, κάτι που προκύπτει και από τα αποτελέσματα των θερινών εκπτώσεων που σύμφωνα με την Ελληνική Συνομοσπονδία Εμπορίου και Επιχειρηματικότητας (ΕΣΕΕ) ήταν απογοητευτικά για έξι στις δέκα εμπορικές επιχειρήσεις της χώρας.