Τέσσερα χρόνια από την ρωσική εισβολή στην Ουκρανία: Η τακτική του Πούτιν, η κόπωση και ο «απρόβλεπτος» Τραμπ

Τα χελιδόνια φέτος στο Ντονμπάς θα χτίσουν τις φωλιές τους χρησιμοποιώντας οπτικές ίνες, εκατοντάδες χιλιόμετρα των οποίων έχουν σκορπιστεί σε δάση και σε δρόμους σε όλο το μήκος της γραμμής σύγκρουσης μεταξύ ουκρανικού και ρωσικού στρατού. Τα drones, μεταξύ των οποίων και εκείνα που κινούνται με οπτικές ίνες, είναι ένας βασικός τομέας που θα κρίνει την εξέλιξη του πολέμου στην Ουκρανία.

Υπάρχουν και άλλοι τομείς, όπως η οικονομική ανθεκτικότητα και των δύο πλευρών, η κοινωνική κατάσταση στις αντιμαχόμενες χώρες και η στάση της διεθνούς κοινότητας. Η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία κλείνει τα τέσσερα χρόνια και μπαίνει στον πέμπτο. Παρά τις διαρκείς συζητήσεις για «ειρηνευτικό σχέδιο» και «διαπραγματεύσεις», τα αντικειμενικά στοιχεία δεν δείχνουν ότι ο πόλεμος αυτός θα λήξει άμεσα.

Στρατιωτικές πηγές από την Ουκρανία υποστηρίζουν ότι η Ρωσία ήδη ετοιμάζεται για την επόμενη μεγάλη επίθεση, ενδεχομένως από την πλευρά της περιφέρειας Ζαπορίζια, η οποία ενδεχομένως να ξεκινήσει στο τέλος της άνοιξης. Αλλά και οι Ουκρανοί δεν κάθονται με τα χέρια σταυρωμένα και ετοιμάζουν τα δικά τους σχέδια.

Στο στρατιωτικό σκέλος, τίποτα δεν δείχνει ότι κάποιος πιστεύει σοβαρά πως η πολυπόθητη ειρήνη θα έρθει στο επόμενο διάστημα. Τις εβδομάδες που πέρασαν, η Ουκρανία έζησε τον πιο δύσκολο χειμώνα στη νεότερη ιστορία της. «ΤΑ ΝΕΑ Σαββατοκύριακο» περιπλανήθηκαν αυτή την εβδομάδα στους δρόμους του Κιέβου και μίλησαν με τους κατοίκους της μεγαλούπολης για τις δύσκολες στιγμές χωρίς ρεύμα και θέρμανση.

Οι περισσότεροι συνομιλητές μας δήλωσαν χαρούμενοι, καθώς τα κρύα έχουν περάσει και λίγες μόλις μέρες τούς χωρίζουν από την άνοιξη, αλλά και πολύ κουρασμένοι. Δεν εμφανίζεται στις στατιστικές που δημοσιοποιούνται αλλά είναι εμφανές ότι ένα μεγάλο μέρος της ουκρανικής κοινωνίας έχει αρχίσει να κουράζεται αισθητά από τον πόλεμο. Ωστόσο φως στο τούνελ (των ειρηνευτικών διαδικασιών) δεν φαίνεται να υπάρχει.

Οι διαπραγματεύσεις μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας που λαμβάνουν χώρα στη Γενεύη (νωρίτερα στο Αμπου Ντάμπι) είχαν δημιουργήσει μια χαραμάδα ελπίδας όταν πρώτος της ρωσικής αντιπροσωπείας ήταν ο επικεφαλής της ρωσικής διεύθυνσης κατασκοπείας Ιγορ Κοστιουκόφ. Ωστόσο, στον πρόσφατο γύρο των διαπραγματεύσεων, στην κεφαλή της ρωσικής αντιπροσωπείας επανήλθε ο σύμβουλος του Βλ. Πούτιν, συγγραφέας σχολικών εγχειριδίων Ιστορίας και ένας από τους «ιδεολόγους του Κρεμλίνου» Βλαντίμιρ Μεντίνσκι.

Ο Μεντίνσκι είναι γνωστός για τις μακρές διαλέξεις του περί «ιστορίας της Ρωσίας», κάτι που έχει ήδη μετατραπεί σε ένα είδος αστείου, καθώς δεν οδηγεί σε κανένα ουσιαστικό αποτέλεσμα. Η αμερικανική ιστοσελίδα Axios έγραψε ότι η παρουσία του Μεντίνσκι στον πρόσφατο γύρο των διαπραγματεύσεων λειτούργησε αρνητικά, ενώ με αντίστοιχα αισθήματα αντιλαμβάνονται την παρουσία του εκεί οι Ουκρανοί: σκοπός του είναι η χρονοτριβή και η μη λήψη οποιασδήποτε ουσιαστικής απόφασης.

Κρίσιμοι παράγοντες

Οι παράγοντες που θα μπορούσαν να οδηγήσουν τη Ρωσία σε μια, έστω και μερική, διακοπή των εχθροπραξιών είναι οι ελλείψεις σε προσωπικό ή σε χρήματα.

Το πρώτο εξαρτάται από το δεύτερο καθώς οι Ρώσοι συνεχίζουν να δελεάζονται από τις τεράστιες πληρωμές που προσφέρει η συμμετοχή τους στον πόλεμο, υπογράφοντας συμβόλαια (συχνά και δικού τους) θανάτου. Για αυτό θεωρούν στο Κίεβο ότι όσο καιρό ο Πούτιν έχει τα χρήματα και συνεχίζει να καταλαμβάνει περιοχές της Ουκρανίας – έστω και με πολύ χαμηλό ρυθμό – δεν έχει κίνητρο να σταματήσει τον πόλεμο.

Αυτές τις μέρες ο ρυθμός αυτός έχει επιβραδυνθεί ακόμα περισσότερο, ενώ σε ορισμένες περιοχές οι Ουκρανοί έχουν αρχίσει να ανακαταλαμβάνουν εδάφη, γεγονός που φαίνεται να σχετίζεται με πρόβλημα στις επικοινωνίες που προέκυψαν από τη ρωσική πλευρά εξαιτίας των μαζικών αποσυνδέσεων τερματικών Starlink. Ο τεχνολογικός παράγοντας, ο οικονομικός παράγοντας και ο πόλεμος της πληροφορίας είναι οι τρεις από τους τέσσερις σημαντικούς παράγοντες που θα κρίνουν την εξέλιξη του πολέμου τους επόμενους μήνες.

Ο τέταρτος παράγοντας είναι ο Ντόναλντ Τραμπ, ένας παράγοντας λιγότερο προβλέψιμος από τους τρεις υπόλοιπους.