Κίνδυνος στον αέρα; Νέα αστοχία στα συστήματα της ΥΠΑ

Νέα σοβαρή εμπλοκή στα συστήματα εναέριας κυκλοφορίας παρουσιάστηκε χθες το πρωί, με επανάληψη βλάβης που είχε σημειωθεί μόλις πριν από λίγους μήνες και η οποία δεν αντιμετωπίστηκε ουσιαστικά από τη διοίκηση της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας (ΥΠΑ).

Συγκεκριμένα, από τις 9.30 το πρωί προέκυψε πρόβλημα στη μεταφορά δεδομένων, το οποίο συμπαρέσυρε τη λειτουργία των ραντάρ της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας (ΥΠΑ), που βρίσκονται στην περιοχή Μερέντα, στην Ανατολική Αττική, κοντά στο Μαρκόπουλο.

Η βλάβη αποκαταστάθηκε αργά το απόγευμα, οπότε και ξεκίνησε η φάση της δοκιμαστικής λειτουργίας. Ωστόσο, το συγκεκριμένο πρόβλημα οδήγησε σε περιορισμό των εξυπηρετούμενων πτήσεων στο αεροδρόμιο της Αθήνας. Συγκεκριμένα, ανά ώρα εξυπηρετούνταν 17 από τις 22 αφίξεις. Αυτό οδήγησε συνολικά σε 20λεπτες καθυστερήσεις σχεδόν για το σύνολο των πτήσεων.

Σύμφωνα με την Ενωση Ελεγκτών Εναέριας Κυκλοφορίας Ελλάδας (ΕΕΕΚΕ), χθες το πρωί χάθηκε εκ νέου η επικοινωνία με τα ραντάρ του λόφου Μερέντα, δηλαδή, επαναλήφθηκε το ίδιο ακριβώς πρόβλημα που είχε καταγραφεί και τον περασμένο Αύγουστο. Τότε, όπως αναφέρουν οι ελεγκτές, είχε αστοχήσει κρίσιμο ανταλλακτικό, το οποίο η ΥΠΑ «αξιολογούσε» ήδη από τον Μάιο του 2025 εάν θα έπρεπε να προμηθευτεί! Μέχρι σήμερα – εννέα μήνες μετά – το ανταλλακτικό δεν έχει παραδοθεί!

Η χθεσινή βλάβη είχε άμεσο αντίκτυπο στην Προσέγγιση Αθηνών, που εξυπηρετεί τον Διεθνή Αερολιμένα Αθηνών: το μεγαλύτερο αεροδρόμιο της χώρας έμεινε – για ακόμη μία φορά – με ένα μόνο ραντάρ σε λειτουργία, από τα τρία που προβλέπεται να λειτουργούν κανονικά, και χωρίς εφεδρικές συχνότητες, καθώς διεκόπη η μεταφορά δεδομένων από και προς τον λόφο Μερέντα.

Οι ελεγκτές επισημαίνουν ότι πρόκειται για επανάληψη της ίδιας ακριβώς βλάβης, για την οποία η ΥΠΑ είχε διαβεβαιώσει πως δεν θα επαναληφθεί. «Το γεγονός ότι συμβαίνει ξανά, εκθέτει τη διοίκησή της και τους αρμόδιους διευθυντές», σημειώνουν.

Η χθεσινή εξέλιξη έρχεται να προστεθεί στο περιστατικό που παραμένει ανεξιχνίαστο από τις 4 Ιανουαρίου 2026, όταν σημειώθηκε ολική απώλεια επικοινωνιών στο ΚΕΠΑΘΜ (Κέντρο Ελέγχου Περιοχής Αθηνών-Μακεδονίας). Μέχρι σήμερα, όπως υποστηρίζουν οι ελεγκτές, δεν έχει υπάρξει επίσημη ενημέρωση για τα αίτια.

Παράλληλα, καταγγέλλουν ότι η διοίκηση της ΥΠΑ δεν έχει εκπονήσει μελέτη εκτίμησης ασφάλειας (safety assessment), ούτε έχει εκδώσει επιχειρησιακές οδηγίες διαχείρισης της εναέριας κυκλοφορίας σε περίπτωση επανάληψης της βλάβης. Την ίδια στιγμή, οι χωρητικότητες των τομέων παραμένουν στο 100%, «σαν να μην έχει συμβεί τίποτα», όπως χαρακτηριστικά αναφέρουν.

Διοικητική αδράνεια

Οι ελεγκτές στρέφουν τα πυρά τους και στις διαδικασίες προμηθειών. Κάνουν λόγο για «εξευτελισμό» της ΥΠΑ, η οποία – όπως αναφέρουν – αναγκάστηκε να αναζητήσει δωρεά για την απόκτηση συστήματος επικοινωνιών φωνής για το ΚΕΠΑΘΜ, όχι λόγω έλλειψης πόρων, αλλά εξαιτίας πολύχρονης επιμονής της διοίκησης στην αναβίωση σύμβασης που ήταν εκ των προτέρων ανέφικτη.

Την ίδια ώρα, όπως καταγγέλλουν, βρίσκεται σε εξέλιξη προσπάθεια σύναψης σύμβασης για νέο σύστημα ραντάρ (DPS), με προϋπολογισμό που – σύμφωνα με την ΕΕΕΚΕ – έχει εκτιναχθεί στα 160 εκατ. ευρώ, από 76 εκατ. το 2024 και 150 εκατ. πριν από λίγες εβδομάδες. Η αρμόδια διεύθυνση, ωστόσο, φέρεται να μην έχει παρουσιάσει τεχνικές προδιαγραφές. «Επιδιώκεται να δαπανηθεί ένα τεράστιο ποσό, χωρίς να καθορίζεται επακριβώς τι σύστημα θα παραδοθεί», τονίζουν, κάνοντας λόγο για «παγκόσμια πρωτοτυπία».

Παρόμοια εικόνα, σύμφωνα με την ΕΕΕΚΕ, καταγράφεται και στη σύμβαση για τη μετεγκατάσταση της Προσέγγισης Αθηνών: καθυστέρηση 13 μηνών στην υπογραφή λόγω μη έγκαιρης ανανέωσης χρηματοδότησης και επιπλέον τρίμηνη καθυστέρηση στην εκτέλεση, καθώς δεν έχει οριστεί επιτροπή για τον καθορισμό των λειτουργικών προδιαγραφών (DFS). Οι ελεγκτές υπενθυμίζουν ότι αντίστοιχη πρακτική οδήγησε στη λήξη προηγούμενης σύμβασης για το σύστημα επικοινωνιών φωνής του ΚΕΠΑΘΜ, χωρίς να παραδοθεί έργο.