76ο Φεστιβάλ Βερολίνου: Δύο ενδιαφέρουσες ελληνικές συμπαραγωγές

Αρκετά θετικές είναι οι εντυπώσεις που άφησε η ελληνικής συμπαραγωγής ταινία «Σωτηρία» (Salvation) του Εμίν Αλπέρ, γνωστού στη χώρα μας κυρίως από μια προηγούμενη ταινία του, την «Ξηρασία», επίσης ελληνικής συμπαραγωγής. Η «Σωτηρία» είναι η πέμπτη μεγάλου μήκους ταινία του σκηνοθέτη και συμπαραγωγός εταιρεία από ελληνικής πλευράς είναι η Horsefly του Γιώργου Τσούργιαννη.

Με φόντο ένα απομονωμένο χωριό κάπου στα βάθη της Τουρκίας, η «Σωτηρία», φιλόδοξα, θέλει να αγγίζει πολλά ζητήματα και αυτό είναι το ενδιαφέρον στοιχείο της αλλά και η αδυναμία της (σημειωτέον, το σενάριο είναι εμπνευσμένο από πραγματικά γεγονότα).

Οι κάτοικοι του χωριού Χαζερόν συνεργάζονται κατά καιρούς με τις Αρχές για την αντιμετώπιση τρομοκρατών (για τους οποίους δεν μαθαίνουμε κάτι παραπάνω). Ομως στη μέση υπάρχει επίσης μια χρόνια βεντέτα με το γειτονικό πλουσιότερο χωριό Μπεζαρί που ανέκαθεν είχε τον έλεγχο των αγαθών της ευρύτερης περιοχής. Λόγω της τρομοκρατίας, οι κάτοικοι του Μπεζαρί εγκατέλειψαν τον τόπο τους και μετοίκησαν στην πόλη, αφήνοντας στους Χαζερόν την αξιοποίηση της γης τους, παράλληλα, βέβαια, με την αντιμετώπιση των τρομοκρατών. Τώρα όμως που η τρομοκρατία βρίσκεται σε ύφεση θέλουν να επιστρέψουν διεκδικώντας τη γη τους.

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, ο Αλπέρ θέλει να επεξεργαστεί ιδέες που προέρχονται από διαφορετικές εννοιολογικές πηγές. Πατρίδα, παράδοση, θρησκεία, οικονομικά και άλλα συμφέροντα, ανταρσία, τρομοκρατία, επανάσταση, εμφύλιος. Συν τοις άλλοις ο σκηνοθέτης «παίζει» πολύ με το στοιχείο της μεταφυσικής, κάτι που προκύπτει κυρίως από τους εφιάλτες του κεντρικού προσώπου της ιστορίας, του Μεσούτ (Τσανέρ Τσιντορούκ), που είναι το δεξί χέρι του τοπικού πνευματικού ηγέτη της κοινότητας.

Καταλήγουμε λοιπόν σε ένα υπερβολικά φορτωμένο σύνολο, δαιδαλώδες και μυστηριώδες που είναι όμως τόσο όμορφα κινηματογραφημένο που σου επιβάλλεται και σε στοιχειώνει όπως οι εφιάλτες που καταδιώκουν τον Μασούτ.

Από τα σαλόνια στη λάσπη

Μια άλλη ταινία διεθνούς συμπαραγωγής στην οποία συμμετέχει η Ελλάδα, καθότι συμπαραγωγή Γιώργου Καρναβά και Heretic, είναι η «Dust» (Σκόνη) του Ανκε Μπλοντέ, επίσης εμπνευσμένη από αληθινά γεγονότα. Σχετίζεται με την υπόθεση δύο φλαμανδών επιχειρηματιών που λίγο πριν από την είσοδο του μιλένιουμ κατηγορήθηκαν για απάτη και συνελήφθησαν από τις Αρχές.

Οπως ο Σπάικ Λι στην «25η ώρα» με τον Εντουαρντ Νόρτον, έτσι και ο Μπλοντέ επιστρέφει στο τελευταίο 48ωρο ελευθερίας τους και καταγράφει με λεπτομέρειες, τα βήματα του καθενός – και μέσω αυτών τον χαρακτήρα τους. Λίγο πριν από το χείλος του γκρεμού, «άλλα» πρόσωπα βγαίνουν στην επιφάνεια, ιδίως όταν ο πανικός και η αμφιβολία είναι συναισθήματα κυρίαρχα. Στη μια πλευρά ο κομψός, πάντα χαμογελαστός και απελπιστικά σίγουρος για τον εαυτό του, ομοφυλόφιλος Γκέερτ (Αριεχ Βορτχάρτερ), στην άλλη ο ατημέλητος, παχουλός, κάθιδρος μονίμως ανήσυχος οικογενειάρχης Λικ (Γιαν Χαμενέκερ) που όμως είναι ο ευφυής κρίκος σε ό,τι αφορά την τεχνολογία.

Το εύκολο, βρώμικο χρήμα έχει βαρύ αντίτιμο και το ντουέτο της επιτυχίας έχει καταντήσει τώρα της συμφοράς. Από τα πολυτελή σαλόνια, οι δύο άντρες έχουν καταλήξει στη λάσπη του πουθενά και του τίποτα. Ο Μπλοντέ εστιάζει επίμονα στη λεπτομερέστατη ακτινογραφία των δύο αντιηρώων του και αποσπώντας θαυμάσιες ερμηνείες από τους πρωταγωνιστές του καταθέτει ένα κοινωνικό θρίλερ που παρότι δεν πραγματεύεται μια ιστορία γνωστή, δεν σταματά ποτέ να κινεί το ενδιαφέρον.